Bir kere değil, her yıl…

Zorunlu Deprem Sigortası uygulamalarını değerlendiren Tüketici Birliği Federasyonu üyesi Mavi İklim Yeşil Dünya Tüketici Hareketi Derneği (MİYED) Yönetim Kurulu Üyesi Abdurrahman Özkaynak; “ZDS’nin her yıl yenilenmesi koşulu dönemsel yapı denetim zorunluluğu getirilmelidir” dedi.

Tüketici Birliği Federasyonu Üyesi Mavi İklim Yeşil Dünya Tüketici Hareketi Derneği (MİYED) Yönetim Kurulu Üyesi Abdurrahman Özkaynak konuyla ilgili şu açıklamayı yapmıştır:

1999 Depremi sonrası, depremde yıkılan binaların yeniden yapılabilmesi ve deprem zararlarının kısmen de olsa giderilebilmesi için 2000 yılında Doğal Afet Sigortaları (DASK) kurulmuştur.

09.05.2012 tarihli ve 6305 sayılı Afet Sigortaları Yasası ile “belediye sınırları içinde bulunan tapuya kayıtlı taşınmazlar üzerinde inşa edilmiş binalar, bu binalar içindeki mesken, ticarethane, büro ve benzeri amaçlarla kullanılan bağımsız bölümler” için Zorunlu Deprem Sigortası (ZDS) yaptırılması zorunluluğu getirilmiştir.

Ancak bu zorunluluk, tapu, elektrik, su, doğalgaz abonelik, konut kredisi işlemleri sürecinde ve bir kereye özgü olarak yapılması dışına çıkarılamamıştır. Bu işlemler öncesinde yapılan ZDS, sonraki yıllar için yenilenmemektedir.

Yaşanan Maraş Depremi, konutu yıkılan depremzedelerin kaybının kısmen de olsa giderilmesinin ne denli önemli olduğunu ortaya koymuş bulunmaktadır.

Öte yandan binaların yapım aşamasından, oturma izni alınma aşamasına kadar olan süreçte, mevzuat gereği denetlendiği (!) varsayılan binalar, sonraki yıllar içinde hiçbir şekilde denetlenmemektedir.

Örneğin; binalarda kolonların kesilmesi, çekme kat yapılması, bina içi projeye aykırı eklentilerin oluşturulması gibi gelişmeler denetimden uzak kalmakta, daha önemlisi ilerleyen yıllarda binadaki malzemelerin yıpranması nedeniyle oluşan riskler belirlenmemektedir.

Bu nedenle ZDS’nın her yıl yenilenmesi koşulu ve bu zorunluluk ile birlikte binaların her beş yılda bir, bağımsız yapı denetim kuruluşları tarafından muayene, tespit ve denetiminin yapılması ve üre ilecek raporun ilgili kamu kuruluşlarına bildirilmesi zorunluluğu getirilmelidir.

Yine binaya ilişkin ama zorunlu olmayan ihtiyari sigortaların yapılması esnasında da, önceden ZDS’nın yapılması koşulu aranmalıdır.

Abdurrahman Özkaynak

MİYED Yönetim Kurulu Üyesi